Het staat vandaag in de krant, dat e-boeken massaal worden aangeboden via sites als Marktplaats; ik schreef dat al op dit weblog op 8 januari (zie daar), dus echt nieuws is het niet. Digitale boeken kunnen voor xc3xa9xc3xa9n euro worden gedownload en uitgeverijen gaan daar stappen tegen ondernemen. Maar wat kunnen ze doen? Ik ben benieuwd.
Uit het artikel in NRC Handelsblad van Maartje Somers: xe2x80x98Exc3xa9n kleine zelfstandige uitgever begint niet aan e-boeken. Dat is Jean Christophe Boele van Hensbroek van uitgeverij Lemniscaat. Wil Boele van Hensbroek de toekomst tegenhouden? xe2x80x9eIk word afgeschilderd als een holbewoner, maar ik snap werkelijk niet waarom uitgevers zich wentelen in de illusie dat ze op kunnen tegen piraterijxe2x80x9d, zegt hij aan de telefoon. xe2x80x9eDat is naxc3xafef. Het grootste probleem van digitalisering is: zodra iets een bestand is, ben je het kwijt. Een beetje slimme student heeft het in een paar minuten gehackt.xe2x80x9d Bij de site van Lemniscaat kunnen lezers een bestand ophalen van dertig paginaxe2x80x99s. Daarna kunnen ze boeken online lezen, maar downloaden en printen kan niet. Ook dat is niet piraatbestendig. xe2x80x9eMaar zo kunnen mensen geen boeken versturen en houden we de zaken net iets meer in eigen hand.xe2x80x9dxe2x80x99
De piraat is los… En Boele van Hensbroek gaat het helaas niet redden met dit beleid. Een boek inscannen is een uurtje werk, een pdf’je is zo gemaakt. Heb jij al gekeken of er boeken van jou bijstaan, Ted?
Nee, dat heb ik niet gedaan.
Als mensen boeken gaan inscannen zullen dat de heel populaire boeken zijn, denk ik, want anders is het niet rendabel. – Enfin, mij lijkt dat je voorlopig geen e-boeken moet uitgeven. Het enkele feit dat de mogelijkheden er zijn, betekent nog niet dat je eraan mee moet doen. Ik bedoel: de film betekende niet het einde van het toneel.
Kinderboekenschrijvers staan sterker dan de anderen in deze sector. En misschien toch maar iets gaan schrijven voor toneel, film of televisie.
Uniek talent is het mooiste wat je kunt hebben, ik ben jaloers!
Ted, waarom wil je geen e-book (laten) uitgeven? Omdat je bang bent dat het gratis verspreid wordt? Dan win je er niets aan, maar verlies je er wsch ook niets mee? Of denk je dat het publiek de papieren versie dan niet meer koopt? En als die niet meer leverbaar is?
Je kunt het met xc3xa9xc3xa9ntje proberen, bijvoorbeeld zelf ofzo? Of over een poosje via de (C)Shed van De Winter. Lijkt mij wel leuk hoor: Gebr. als e-book.
Ik raad het anderen, die het e-book uit willen proberen, aan om het met xc3xa9xc3xa9n titel te proberen. Maar ik vind een honorarium van 15% – of de beveiliging nou deugt of niet – te weinig, en ik vind ook dat als uitgevers e-boeken willen exploiteren, er een voorschot tegenover moet staan, net zoals bij papieren boeken, zodat uitgevers gokken met eigen geld in plaats van met toekomstige honoraria van auteurs.
Als je de uitgave zelf regelt dan heb je met dat percentage natuurlijk niets te maken. Of de VvL het juist heeft met het akkoord gaan in het addendum bij het modelcontract met een percentage van 15 tot 20% is een ander verhaal. Misschien moet de VvL een sterkere onderhandelingsdelegatie op kunnen brengen? Dat er een apart bedrag voor een nieuwe, separate exploitatie zoals het e-book dat is zou moeten zijn, daar ben ik het volledig eens. Dat is voorgesteld door de VvL en niet gehaald. Dat je dat aparte bedrag kunt eisen als auteursrechthebbende (schrijver) is ook gewoon wettelijk geregeld. Het zou m.i. goed zijn als schrijvers een helder en harder tegengeluid tegen uitgevers laten horen. Juist via een organisatie als de VvL kan dat, lijkt me.
Zelf regelen, daar voelen niet alle schrijvers zich voor in de wieg gelegd. Ik denk dat er goed moet worden gekeken hoe een en ander in het buitenland is geregeld, en nu gebleken is dat 25% gangbaar is – ook in de berichtgeving vanuit het boekenvak over de situatie in Nederland – lijkt een geringer percentage me een gepasseerd station. Maar in wezen doet dat percentage er niet zo veel toe als de content op straat ligt. 25% Van 0 is net zo weinig als 15% van 0.
Als de uitgever wil experimenteren met e-books door gebruik te maken van het werk van auteurs, dan moeten ze daar zelf het risico voor dragen, vind ik; het is nogal makkelijk om zonder redelijke vergoeding te e-goochelen (zeg maar: e-googelen) met een boek waar een auteur jaren aan gewerkt heeft. Voor een uitgever is de schade misschien nog wel te overzien als een titel via Marktplaats voor een euro wordt aangeboden; voor de schrijver van dat boek is het een ramp. Dan kan hij beter zxc3xa9lf zijn boek als e-book aanbieden voor xc3xa9xc3xa9n euro. Binnenkort kan dat natuurlijk ook. Ik zou dus zeggen: hou die e-rechten lekker zelf tot uitgevers met een beter aanbod komen.
Ik ben het daar helemaal mee eens. Im denk dat de uitgevers snel met een beter aanbod moeten komen.